DẤU ẤN TẠI TRIỂN LÃM ẢNH TỔNG LÃNH SỨ QUÁN PHÁP
Cơ quan Phát triển Pháp (AFD) đang kỷ niệm 30 năm hoạt động tại Việt Nam bằng một triển lãm ảnh tại Đại sứ quán Pháp ở Hà Nội và Tổng Lãnh sự quán Pháp tại TP.HCM. Ba mươi dự án được trưng bày trang trọng trên các bức tường. Một trong số đó là dự án Mở rộng Nhà máy Thủy điện Ialy, một dự án mà chúng tôi đã dành ba năm để ghi lại qua những thước phim tài liệu cho Bureau Veritas.
Triển lãm tôn vinh những đóng góp của AFD, không phải của chúng tôi. Dù vậy, thật tự hào khi thấy một câu chuyện mà chúng tôi góp phần khắc họa lại được lựa chọn để kể tiếp cho công chúng.

Dự án mở rộng Ialy là gì? Nằm ở khu vực Tây Nguyên, Ialy là một trong những nhà máy thủy điện lớn nhất Việt Nam. Dự án mở rộng bổ sung thêm hai tua-bin công suất 180 MW, nâng tổng công suất lên 1.080 MW, mà không làm ngập lụt thêm bất kỳ diện tích đất nào.
Mục đích không chỉ đơn thuần là tăng sản lượng điện. Dự án mở rộng giúp tận dụng lượng nước thừa có thể bị xả bỏ, cung cấp điện vào các giờ cao điểm, và tạo thêm dư địa cho lưới điện tiếp nhận năng lượng mặt trời và điện gió. AFD ước tính dự án sẽ thay thế khoảng 220 GWh điện từ nhiên liệu hóa thạch và giảm thiểu 68.000 tấn phát thải khí nhà kính mỗi năm.
AFD đã tài trợ cho dự án mở rộng này của EVN bằng một khoản vay ưu đãi trị giá 74,7 triệu Euro, ký kết vào năm 2021.

Vai trò của Bureau Veritas Song song với khoản vay, Liên minh Châu Âu (EU) đã tài trợ một chương trình hỗ trợ kỹ thuật trị giá 2 triệu Euro cho EVN, do AFD quản lý theo cách tiếp cận Nhóm Châu Âu (Team Europe). Mục tiêu của chương trình là nâng tầm các thực hành về Sức khỏe, An toàn và Môi trường (HSE) cùng công tác Vận hành & Bảo dưỡng (O&M) của EVN lên chuẩn quốc tế, với Ialy là dự án thí điểm.
Bureau Veritas Việt Nam đã thực hiện chương trình hỗ trợ này thông qua liên danh cùng Tractebel, phối hợp với EVN nhằm tăng cường công tác quản lý sức khỏe, an toàn và môi trường tại công trường, đồng thời đúc kết những bài học từ Ialy để chia sẻ rộng rãi cho các dự án thủy điện khác của EVN.
Không điều nào trong số này có thể nhìn thấy từ một chiếc flycam. Đó chính là thách thức mà chúng tôi được giao.
Đề bài: Ghi lại sự hợp tác, thay vì những khối bê tông Bureau Veritas không cần một cuốn nhật ký thi công. Họ cần những thước phim tài liệu mà AFD có thể sử dụng để cho thấy cách một nhà tài trợ châu Âu, một doanh nghiệp nhà nước Việt Nam và một đội ngũ kỹ thuật quốc tế đã hợp tác với nhau như thế nào, và những thay đổi thực tế trên công trường nhờ vào sự hợp tác đó.
Chúng tôi đã thực hiện ba bộ phim trong giai đoạn từ 2022 đến 2025, mỗi năm một phim, mỗi phim tập trung vào một khía cạnh của giai đoạn hỗ trợ kỹ thuật trong năm đó. Chúng tôi bắt đầu vào năm 2022, năm 9G Pictures được thành lập. Điều này biến Ialy trở thành một trong những dự án đầu tiên và là một trong những hành trình gắn bó lâu dài nhất của chúng tôi với một khách hàng.
Ba bộ phim phải hoạt động độc lập nhưng cũng phải gắn kết như một chuỗi thống nhất. Chúng tôi duy trì một ngôn ngữ hình ảnh, một cách tiếp cận phỏng vấn và một nhịp điệu xuyên suốt, để khi khán giả xem cả ba phần, họ sẽ thấy một dự án duy nhất đang dần hiện ra, chứ không phải ba tác phẩm riêng lẻ.

Tại hiện trường: Kể về sự an toàn bằng hình ảnh Chúng tôi không túc trực thường xuyên tại Ialy. Với mỗi thước phim, chúng tôi di chuyển đến công trường cùng đoàn cán bộ, chuyên gia của AFD, lên kế hoạch dựa theo tiến độ thi công và các khung giờ được phép tiếp cận, đồng thời tuân thủ các quy tắc an toàn nghiêm ngặt như bất kỳ ai khác làm việc tại đó.
Chính bản thân chủ đề đã đòi hỏi sự kỷ luật. Một bộ phim về HSE không thể chứa bất kỳ một khung hình nào vi phạm các nguyên tắc HSE. Chỉ một chiếc mũ bảo hộ bị thiếu ở hậu cảnh cũng đủ phá vỡ toàn bộ câu chuyện. Vì vậy, mỗi cảnh quay đều được kiểm tra kỹ lưỡng về chính những chi tiết mà bộ phim muốn truyền tải: đồ bảo hộ, biển báo, khu vực làm việc ngăn nắp, và những con người đang làm việc đúng quy chuẩn.
Trên ống kính, một hệ thống an toàn chủ yếu xoay quanh con người. Một buổi họp an toàn trước ca làm việc. Một người công nhân đang kiểm tra thiết bị. Một kỹ sư đang rà soát công trường. Đó là nơi chúng tôi hướng góc máy tới.

Tiếng nói của sự hợp tác Cốt lõi của mỗi bộ phim là các cuộc phỏng vấn với ban lãnh đạo từ AFD và EVN, cùng với đội ngũ Bureau Veritas. Đây là những người thường chỉ nói về dự án qua các bản báo cáo hay trong các cuộc họp. Nhiệm vụ của chúng tôi là tạo không gian để họ chia sẻ chân thành trên màn ảnh về những khó khăn, cách giải quyết, và những thành quả mà sự hợp tác đã mang lại.
Chúng tôi giữ cho setup thật tối giản: một căn phòng yên tĩnh, ánh sáng dịu nhẹ, cùng những câu hỏi được chuẩn bị với khách hàng nhưng vẫn đủ độ mở để nhận được những câu trả lời chân thật nhất. Những cuộc phỏng vấn lãnh đạo chỉ thực sự chạm đến người xem khi ê-kíp sản xuất như “vô hình”.

Góc nhìn điện ảnh. Kể chuyện chân thực. Một thước phim tài liệu về một dự án thực tế phải bám sát vào sự thật. Không có gì được dàn dựng và không có gì bị phóng đại. Nhưng chỉ riêng các dữ kiện thì không thể cho thấy được quy mô, và cũng không lột tả được những nỗ lực.
Đó là lúc nghệ thuật kể chuyện bằng hình ảnh phát huy giá trị. Một khung hình góc rộng thu trọn con đập giữa thung lũng. Một cú máy tiến chậm (push-in) vào đôi bàn tay đeo găng của người thợ. Vạt nắng cuối ngày khi ca làm việc kết thúc. Những lựa chọn tinh tế này giúp khán giả cảm nhận được tầm vóc của dự án cũng như sự tận tâm của những con người kiến tạo nên nó – và đó cũng chính là mục đích ra đời của những thước phim này.
Khi ai đó hỏi “Góc nhìn điện ảnh. Kể chuyện chân thực.” có ý nghĩa như thế nào trong thực tế, Ialy chính là dự án mà chúng tôi tự hào nhắc đến.

Nếu bạn đang cần ghi lại một dự án hạ tầng hay chương trình phát triển tại Việt Nam, dù là cho nhà tài trợ, nhà thầu hay đối tác kỹ thuật, chúng tôi luôn sẵn lòng lắng nghe.
[Liên hệ với chúng tôi →]
Chi tiết dự án:
- Vai trò của 9G Pictures: Tiền kỳ, ghi hình tại hiện trường, phỏng vấn lãnh đạo, hậu kỳ.
- Khách hàng: Bureau Veritas Việt Nam
- Dự án: Mở rộng Nhà máy Thủy điện Ialy (2 × 180 MW)
- Tài trợ: Khoản vay ưu đãi từ AFD; Chương trình hỗ trợ kỹ thuật do EU tài trợ, AFD quản lý
- Chủ đầu tư: EVN
- Thời gian: 2022–2025
- Sản phẩm bàn giao: 03 phim tài liệu